ന്യൂഡൽഹി : മാതാപിതാക്കളെ അവഗണിക്കുകയും അവരുടെ സംരക്ഷണത്തിനും സുരക്ഷയ്ക്കും ഭീഷണിയാകുകയും ചെയ്യുന്ന മക്കളെയോ ബന്ധുക്കളെയോ ആവശ്യമായ സാഹചര്യത്തിൽ സ്വത്തിൽനിന്ന് ഒഴിപ്പിക്കാൻ വയോജന സംരക്ഷണ ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്ക് അധികാരമുണ്ടെന്ന് സുപ്രീം കോടതി. 2007ലെ മെയിൻ്റേൻസ് ആൻ്റ് വെൽഫെയർ ഓഫ് പാരൻസ് ആൻ്റ് സീനിയർ സിറ്റിസെൻ ആക്റ്റ് പ്രകാരം രൂപീകരിച്ച ട്രൈബ്യൂണലുകളുടെ അധികാരപരിധി സംബന്ധിച്ച നിർണായക വിധിയിലാണ് ജസ്റ്റിസുമാരായ പി.എസ്. നരസിംഹയും അലോക് ആരാധെയും ഉൾപ്പെട്ട ബെഞ്ചിന്റെ നിരീക്ഷണം.
മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ പരിപാലനവും സംരക്ഷണവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി നിയമം നൽകുന്ന അധികാരങ്ങൾ ഫലപ്രദമായി വിനിയോഗിക്കണമെങ്കിൽ, അതിന് അനിവാര്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള അധികാരവും ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്കുണ്ടാകുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതിന്റെ ഭാഗമായി, സാഹചര്യങ്ങൾ ആവശ്യപ്പെടുന്നിടത്ത് ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിക്കാനും ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്ക് കഴിയുമെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.
അന്തസ്സോടെ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം പ്രധാനമെന്ന് കോടതി
വയോജന സംരക്ഷണ നിയമത്തെ കേവലം സ്വത്ത് തർക്കം പരിഹരിക്കുന്ന നിയമമായി കാണാനാകില്ലെന്ന് സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കി. മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്ക് സുരക്ഷിതമായും സമാധാനപരമായും അന്തസ്സോടെയും ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം ഉറപ്പാക്കുകയാണ് നിയമത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
അന്തസ്സോടെ ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങളുടെ ഭാഗമാണെന്നും അതിനാൽ നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ വ്യാഖ്യാനിക്കുമ്പോൾ ഭരണഘടനാ തത്വങ്ങളും പരിഗണിക്കണമെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. മുതിർന്നവരോടുള്ള ബഹുമാനം, സുരക്ഷ, അന്തസ്സ് എന്നിവ ഒരു പരിഷ്കൃത സമൂഹത്തിന്റെ പ്രധാന അളവുകോലുകളാണെന്നും ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
81കാരിയായ അമ്മയെ വൃദ്ധസദനത്തിലാക്കിയ സംഭവം
ഉത്തർപ്രദേശിലെ ലക്നൗവിലെ വികാസ് നഗറിൽ നിന്നുള്ള കേസാണ് സുപ്രീം കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലെത്തിയത്. 81കാരിയായ അമ്മയെ മകനും മരുമകളും ചേർന്ന് വൃദ്ധസദനത്തിലാക്കിയതോടെയാണ് നിയമപോരാട്ടം ആരംഭിച്ചത്.
അമ്മയെ സ്വന്തം വീട്ടിൽ താമസിപ്പിക്കാതെ വൃദ്ധസദനത്തിലേക്ക് മാറ്റിയതിനെതിരെ മകൻ രവികാന്ത് ഗുപ്ത നിയമനടപടി സ്വീകരിച്ചു. അമ്മയെ സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് തന്റെ ഉത്തരവാദിത്വമാണെന്നും അവരെ സ്വന്തം വീട്ടിൽ താമസിപ്പിക്കണമെന്നുമായിരുന്നു ആവശ്യം.
തുടർന്ന് സബ് ഡിവിഷനൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് മകനും മരുമകളും വീട് ഒഴിയണമെന്ന് ഉത്തരവിട്ടു. എന്നാൽ ഈ ഉത്തരവ് പിന്നീട് അലഹാബാദ് ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി. ഇതിനെതിരെയാണ് രവികാന്ത് ഗുപ്ത സുപ്രീം കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
ട്രൈബ്യൂണലിന് അധികാരം എവിടെനിന്ന്?
2007ലെ നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരം മാതാപിതാക്കളുടെയും മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെയും പരിപാലനവും ക്ഷേമവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി മെയിന്റനൻസ് ട്രൈബ്യൂണലുകൾ രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. നിയമം ഒരു പ്രത്യേക അധികാരം നൽകുമ്പോൾ, ആ അധികാരം ഫലപ്രദമായി വിനിയോഗിക്കാൻ അനിവാര്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള അനുബന്ധ അധികാരവും ട്രൈബ്യൂണലിന് ഉണ്ടാകുമെന്നാണ് സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.
അതിനാൽ, മുതിർന്ന പൗരന്റെ സംരക്ഷണവും പരിപാലനവും ഉറപ്പാക്കാൻ മറ്റൊരു മാർഗമില്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ, സ്വത്തിൽ താമസിക്കുന്ന മക്കളെയോ ബന്ധുക്കളെയോ ഒഴിപ്പിക്കുന്നത് ട്രൈബ്യൂണലിന്റെ അധികാരപരിധിക്കുള്ളിൽ വരാമെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.
എന്നാൽ ഒഴിപ്പിക്കൽ സ്വമേധയാ നടക്കില്ല
വിധിയുടെ പ്രധാനപ്പെട്ട മറ്റൊരു വശം ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് യാന്ത്രികമായി പുറപ്പെടുവിക്കാനാകില്ലെന്നതാണ്. മുതിർന്ന പൗരന്റെ സംരക്ഷണത്തിനും പരിപാലനത്തിനും അത് ഉചിതവും അനിവാര്യവുമാണോ എന്നത് ഓരോ കേസിന്റെയും സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിച്ചാണ് തീരുമാനിക്കേണ്ടത്.
സ്വത്ത് സംബന്ധിച്ച അവകാശവാദങ്ങൾ, താമസാവകാശം, കുടുംബബന്ധങ്ങൾ തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്ന കേസുകളിൽ ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ അവകാശങ്ങളും സാഹചര്യങ്ങളും പരിഗണിച്ചായിരിക്കണം ട്രൈബ്യൂണൽ തീരുമാനമെടുക്കേണ്ടത്. 2021ലെ S. Vanitha v. Deputy Commissioner കേസിലും സുപ്രീം കോടതി സമാനമായി, മുതിർന്ന പൗരന്റെ സംരക്ഷണത്തിന് ആവശ്യമായ സാഹചര്യത്തിൽ മാത്രമേ ഒഴിപ്പിക്കൽ പരിഹാരമായി ഉപയോഗിക്കാവൂ എന്ന് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.
കേരളത്തിലും ട്രൈബ്യൂണൽ സംവിധാനം
2007ലെ നിയമപ്രകാരം കേരളത്തിലും മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ പരാതികൾ പരിഗണിക്കുന്ന മെയിന്റനൻസ് ട്രൈബ്യൂണൽ സംവിധാനമുണ്ട്. റവന്യൂ ഡിവിഷൻ തലത്തിൽ മെയിന്റനൻസ് ട്രൈബ്യൂണലുകളും ജില്ലാ തലത്തിൽ അപ്പലറ്റ് ട്രൈബ്യൂണലുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ജില്ലാ കളക്ടറാണ് അപ്പലറ്റ് ട്രൈബ്യൂണലിന്റെ അധ്യക്ഷൻ.
മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ സ്വത്ത് സംരക്ഷണം, പരിപാലനം, സുരക്ഷ എന്നിവ സംബന്ധിച്ച പരാതികൾക്ക് ഈ നിയമപരമായ സംവിധാനത്തിലൂടെ പരിഹാരം തേടാൻ സാധിക്കും. അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ ജില്ലാ ഭരണകൂടത്തിന്റെയും പൊലീസിന്റെയും സഹായവും തേടാവുന്നതാണ്.
വയോജന സംരക്ഷണ നിയമത്തിന് കൂടുതൽ ശക്തി
മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി 2007ൽ കൊണ്ടുവന്ന നിയമത്തിന്റെ സാമൂഹിക ക്ഷേമ ലക്ഷ്യമാണ് സുപ്രീം കോടതി വീണ്ടും ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചത്. പ്രായമായ മാതാപിതാക്കളെ അവഗണിക്കുന്നതും അവരുടെ സ്വന്തം വീട്ടിൽ സുരക്ഷിതമായി ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം നിഷേധിക്കുന്നതും നിയമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യത്തിന് വിരുദ്ധമാണെന്ന സന്ദേശമാണ് വിധി നൽകുന്നത്.
മുതിർന്നവരെ കുടുംബത്തിന്റെയോ സമൂഹത്തിന്റെയോ ആശ്രിതരായി മാത്രം കാണാതെ, അനുഭവത്തിന്റെയും അറിവിന്റെയും ശേഖരമായി പരിഗണിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. അവരുടെ അന്തസ്സും ബഹുമാനവും സുരക്ഷയും ഉറപ്പാക്കുന്നതിലാണ് നിയമത്തിന്റെ യഥാർഥ ലക്ഷ്യമെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.
ചുരുക്കത്തിൽ: മാതാപിതാക്കളുടെ സ്വത്തിൽ മക്കൾക്ക് താമസിക്കുന്ന അവകാശമുണ്ടെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം അവർക്ക് അവിടെ തുടരാനാകില്ല. മുതിർന്ന പൗരന്റെ പരിപാലനവും സുരക്ഷയും അന്തസ്സോടെയുള്ള ജീവിതവും സംരക്ഷിക്കാൻ അത് അനിവാര്യമാണെന്ന് തെളിയുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, നിയമപ്രകാരമുള്ള നടപടിക്രമങ്ങൾ പാലിച്ച് മക്കളെയോ ബന്ധുക്കളെയോ ഒഴിപ്പിക്കാൻ വയോജന ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്ക് അധികാരമുണ്ടെന്നാണ് സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നത്.