മലയാള സിനിമയിലെ ആരും അറിയാത്ത ചില ഗാനങ്ങളുടെ പിന്നാമ്പുറം

ഒരു കാലത്ത് മലയാളിയുടെ സംഗീതശേഖരത്തിൽ കസെറ്റുകൾക്ക് വലിയൊരു സ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു സിനിമയിലെ പാട്ടുകൾ കേൾക്കാൻ കസെറ്റ് വാങ്ങുമ്പോൾ, അതിനുള്ളിൽ മറ്റൊരു സിനിമയുടെ ഓർമകൾ കൂടി ഒളിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്ന് ആരും കരുതിയിട്ടുണ്ടാകില്ല.

അത്തരത്തിലൊരു കൗതുകകരമായ കഥയാണ് 1994ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ‘കാശ്മീരം’ സിനിമയുടെ ഓഡിയോ കസെറ്റിന് പറയാനുള്ളത്. കസെറ്റിലെ പരിചിതമായ ഗാനങ്ങൾക്കൊപ്പം, ഒരിക്കലും വെള്ളിത്തിരയിലെത്താത്ത ചില സിനിമകളിലെ ഗാനങ്ങളും അതിലുണ്ടായിരുന്നു. സിനിമകൾ മുടങ്ങിയെങ്കിലും അവയ്ക്കായി പിറന്ന ഈണങ്ങൾ മാത്രം കാലത്തെ അതിജീവിച്ചു.

‘കാശ്മീരം’ കസെറ്റിലെ ‘ഹംസങ്ങൾ’ എന്ന പേരിലുള്ള ഗാനങ്ങളാണ് അതിൽ ഏറെ കൗതുകമുണർത്തുന്നത്. യഥാർഥത്തിൽ ‘ഹംസങ്ങൾ’ എന്ന പേരിൽ ഒരു സിനിമ പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടില്ല. ആ പേരിന് പിന്നിൽ പൂർത്തിയാകാതെ പോയ രണ്ട് സിനിമകളുടെ ഗാനങ്ങളാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്.

പത്ത് ദിവസം ചിത്രീകരിച്ചിട്ടും വഴിയിൽ അവസാനിച്ച ‘വെൺമേഘഹംസങ്ങൾ’

1987ൽ ജൂബിലി പ്രൊഡക്ഷൻസിനുവേണ്ടി ജോയ് തോമസ് നിർമിക്കാൻ ആരംഭിച്ച ചിത്രമായിരുന്നു ‘വെൺമേഘഹംസങ്ങൾ’. മമ്മൂട്ടിയും സുമലതയും പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കേണ്ടിയിരുന്ന ചിത്രത്തിന്റെ സംവിധായകൻ ഡെന്നീസ് ജോസഫും തിരക്കഥാകൃത്ത് ഷിബു ചക്രവർത്തിയുമായിരുന്നു.

ഇരുവർക്കും പിന്നീട് മലയാള സിനിമയിൽ നിർണായകമായ സ്ഥാനം നേടിക്കൊടുത്ത ‘മനു അങ്കിൾ’ വരുന്നതിന് മുമ്പുള്ള കാലം.

ചിത്രത്തിന്റെ പൂജയും ഗാനങ്ങളുടെ റിക്കോർഡിങ്ങുമെല്ലാം വലിയ പ്രതീക്ഷകളോടെയായിരുന്നു നടന്നത്. ഷിബു ചക്രവർത്തിയുടെ വരികൾക്ക് ഔസേപ്പച്ചനായിരുന്നു സംഗീതം നൽകിയത്.

‘സൂര്യതേജസ്സിനെ സ്വർണ്ണബിംബമൊന്നിൽ ആവഹിച്ചൊരു ദേവകന്യക ഭൂമികയ്ക്ക് നൽകി...’ എന്ന ഗാനം അങ്ങനെ പിറന്നു. ഷിബു ചക്രവർത്തി എഴുതിയ മറ്റൊരു ഗാനം ‘നമഃശിവായപാദം’ കൂടിയുണ്ടായിരുന്നു. തമിഴ് ഗാനരചയിതാവ് പിറൈസൂടനും ചിത്രത്തിനായി ഒരു ഗാനം എഴുതി.

പിന്നീട് സംഭവിച്ചത് സിനിമയുടെ യാത്ര തന്നെ അവസാനിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള പ്രതിസന്ധിയായിരുന്നു.

ഏകദേശം പത്ത് ദിവസത്തോളം ചിത്രീകരണം നടന്നിരുന്നു. ഗാനരംഗം ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ഭാഗങ്ങൾ ക്യാമറയിൽ പകർത്തുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ ഫിലിം നെഗറ്റീവ് പ്രോസസ് ചെയ്തപ്പോഴാണ് ക്യാമറയ്ക്ക് ഗുരുതരമായ തകരാറുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞത്.

ചിത്രീകരിച്ച രംഗങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാനാകാത്ത അവസ്ഥ.

എല്ലാം വീണ്ടും ചിത്രീകരിക്കേണ്ടിവരുമെന്ന പ്രതിസന്ധിയിൽ സിനിമ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവച്ചു. പിന്നീട് ഡെന്നീസ് ജോസഫും ഷിബു ചക്രവർത്തിയും ‘മനു അങ്കിൾ’ എന്ന ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കുകളിലേക്ക് നീങ്ങി. ആ സിനിമ വലിയ വിജയമായതോടെ ‘വെൺമേഘഹംസങ്ങൾ’ പിന്നെയും പിന്നെയും മാറ്റിവയ്ക്കപ്പെട്ടു.

ഒടുവിൽ ആ ചിത്രം മലയാള സിനിമയുടെ ചരിത്രത്തിലെത്തിയത് ഒരു റിലീസ് ചെയ്ത സിനിമയായിട്ടല്ല; അതിലെ പാട്ടുകളിലൂടെയായിരുന്നു.

സിനിമയില്ല, പക്ഷേ ‘സൂര്യതേജസ്സിനെ’ ഇന്നും കേൾക്കാം

‘വെൺമേഘഹംസങ്ങൾ’ പൂർത്തിയായില്ലെങ്കിലും അതിനായി റെക്കോർഡ് ചെയ്ത പാട്ടുകൾ അപ്രത്യക്ഷമായില്ല.

‘കാശ്മീരം’ കസെറ്റിൽ അവ ‘ഹംസങ്ങൾ’ എന്ന പേരിൽ ഇടം നേടി. എം.ജി. ശ്രീകുമാറും കെ.എസ്. ചിത്രയും പാടിയ ‘സൂര്യതേജസ്സിനെ’ അക്കാലത്ത് സംഗീതാസ്വാദകരുടെ ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റുകയും ചെയ്തു.

പിന്നീട് ഗാനത്തിന്റെ മാസ്റ്റർ സ്പൂൾ ലഭിച്ചപ്പോൾ കസെറ്റിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലാത്ത മറ്റൊരു കൗതുകവും പുറത്തുവന്നു. ചിത്ര ഒറ്റയ്ക്ക് പാടിയ പതിപ്പും ‘നമഃശിവായപാദം’ എന്ന ഗാനവും ആ ടേപ്പിലുണ്ടായിരുന്നു.

ഒരു സിനിമ പിറക്കാതെ പോയെങ്കിലും അതിനായി പിറന്ന സംഗീതം ഇങ്ങനെ മറ്റൊരു വഴിയിലൂടെ ശ്രോതാക്കളിലേക്ക് എത്തുകയായിരുന്നു.

‘മെർക്കാറി’ലെ പാട്ടിനും പറയാനുണ്ട് ഒരു വേദനയുടെ കഥ

‘ഹംസങ്ങൾ’ എന്ന പേരിൽ എത്തിയ ഗാനങ്ങളിൽ മറ്റൊരു സിനിമയുടെ ഓർമയും ഒളിഞ്ഞിരുന്നു—‘മെർക്കാറ’.

1992ൽ സുരേഷ് ഗോപിയെ നായകനാക്കി ഷിബു ചക്രവർത്തി കഥയും തിരക്കഥയും ഗാനങ്ങളും ഒരുക്കാനിരുന്ന ചിത്രമായിരുന്നു ഇത്. ഔസേപ്പച്ചനായിരുന്നു സംഗീതസംവിധായകൻ.

ഭാര്യയുടെ അപ്രതീക്ഷിത മരണത്തെ തുടർന്ന് തകർന്നുപോകുന്ന ഒരു ഡോക്ടർ മകളെയും കൂട്ടി കൂർഗിലെ ഒരു ക്ലിനിക്കിലേക്ക് താമസം മാറുന്നതും, മരിച്ചുപോയ അമ്മയുടെ രൂപസാദൃശ്യമുള്ള ഒരു സ്ത്രീയെ മകൾ അമ്മയായി തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്നതുമായിരുന്നു കഥയുടെ പ്രമേയം.

ഈ സിനിമയ്ക്കായി ഒരുക്കിയ ഗാനങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ചിത്ര പാടിയ ‘അമ്പാടിക്കുഞ്ഞിനുണ്ണാൻ അമ്പിളിത്താമ്പാളത്തിൽ’.

കൂർഗിന്റെ പശ്ചാത്തലമായതിനാൽ കന്നഡ നാടൻ സംഗീതത്തിന്റെ സ്വഭാവവും ഗാനത്തിന്റെ സംഗീതസംവിധാനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.

എന്നാൽ ‘മെർക്കാറ’യും വെള്ളിത്തിരയിലെത്തിയില്ല.

സിനിമയുടെ ചർച്ചകൾക്കായി സുരേഷ് ഗോപിയും ഷിബു ചക്രവർത്തിയും എറണാകുളത്തുണ്ടായിരുന്ന സമയത്താണ് സുരേഷ് ഗോപിയുടെ മകൾ ലക്ഷ്മി കൊല്ലത്ത് ഒരു അപകടത്തിൽ മരിക്കുന്നത്. പിന്നീട് പദ്ധതി മുന്നോട്ടുപോയില്ല. സിനിമയ്ക്കായി പിറന്ന ആ പാട്ട് അതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരുടെ മനസ്സിൽ വേദനയുടെ ഓർമയായി മാറുകയും ചെയ്തു.

മറ്റൊരു സിനിമ; നിർമാതാവ് അപ്രത്യക്ഷനായപ്പോൾ

‘കാശ്മീരം’ കസെറ്റിൽ ‘ഹംസങ്ങൾ’ക്കൊപ്പം ‘സ്മൃതികൾ’ എന്ന പേരിലും ചില ഗാനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.

ഈ പേരിലും ഒരു സിനിമ പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടില്ല.

‘വർണം’, ‘സാന്ദ്രം’, ‘മൂക്കില്ലാരാജ്യത്ത്’ തുടങ്ങിയ സിനിമകൾ സംവിധാനം ചെയ്ത അശോകൻ–താഹയെക്കൊണ്ട് ഒരു ചിത്രം ഒരുക്കാൻ ശ്രമിച്ച ഒരു സ്റ്റുഡിയോ ഉടമയാണ് പദ്ധതിക്ക് പിന്നിലുണ്ടായിരുന്നത്.

സിനിമയ്ക്ക് പേര് പോലും ഉറപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് മൂന്ന് ഗാനങ്ങൾ റെക്കോർഡ് ചെയ്തു. കൈതപ്രമായിരുന്നു ഗാനരചയിതാവ്. എന്നാൽ റെക്കോർഡിങ്ങിനിടെ നിർമാതാവ് അപ്രത്യക്ഷനായി.

സ്റ്റുഡിയോയ്ക്കും ഗായകർക്കും നൽകേണ്ട തുക പോലും ഒടുവിൽ ഔസേപ്പച്ചന് സ്വന്തം കൈയിൽനിന്ന് നൽകേണ്ടിവന്നു. നിർമാതാവിനെ തേടി ഏറെനാൾ നടന്നെങ്കിലും പണം തിരിച്ചുകിട്ടിയില്ല.

അവസാനം ആ ഗാനങ്ങളുടെ അവകാശം രഞ്ജിനി കസെറ്റ്സിന് വിൽക്കുകയായിരുന്നു.

അങ്ങനെയാണ് പേരുപോലുമില്ലാതിരുന്ന ഒരു സിനിമയ്ക്കായി പിറന്ന ഗാനങ്ങൾ ‘സ്മൃതികൾ’ എന്ന പേരിൽ സംഗീതാസ്വാദകരിലേക്കെത്തിയത്.

സിനിമകൾ മാഞ്ഞു; പാട്ടുകൾ മാത്രം ബാക്കി

മലയാള സിനിമയുടെ ചരിത്രത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങാതെ പോയ ചിത്രങ്ങൾ കുറവല്ല. എന്നാൽ അവയ്ക്കായി ഒരുക്കിയ പാട്ടുകൾ ചിലപ്പോൾ സിനിമകളേക്കാൾ ദീർഘമായ ജീവിതമാണ് നേടിയത്.

ഒരു സിനിമ പരാജയപ്പെടുകയോ മുടങ്ങുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ അതിനൊപ്പം പലപ്പോഴും മറഞ്ഞുപോകുന്നത് ഒരു കൂട്ടം മനുഷ്യരുടെ അധ്വാനവും സ്വപ്നങ്ങളുമാണ്. പക്ഷേ സംഗീതത്തിന് ചിലപ്പോൾ ആ അതിരുകൾ മറികടക്കാനാകും.

‘വെൺമേഘഹംസങ്ങൾ’, ‘മെർക്കാറ’, ‘സ്മൃതികൾ’—ഇവയിൽ ചിലത് ചിത്രീകരണത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടം പോലും കടന്നില്ല. ചിലതിന്റെ ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചെങ്കിലും പൂർത്തിയായില്ല. എന്നാൽ അവയ്ക്കായി പിറന്ന ഈണങ്ങൾ ഇന്നും കേൾക്കാം.

ഒരു കസെറ്റിൽ യാദൃശ്ചികമായി കേൾക്കുന്ന ഒരു പഴയ പാട്ടിന് പിന്നിൽ ഇത്തരമൊരു കഥയുണ്ടാകുമെന്ന് ഒരുപക്ഷേ ശ്രോതാവ് പോലും അറിയുന്നുണ്ടാകില്ല.

വെള്ളിത്തിരയിൽ വെളിച്ചം കാണാതെ പോയ സിനിമകളുടെ ഓർമകൾ, ചിലപ്പോൾ ഒരു പാട്ടിന്റെ ഈണത്തിൽ മാത്രം ജീവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കും.

അതാണ് പഴയ മലയാള സിനിമാഗാനങ്ങളുടെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ രഹസ്യങ്ങളിൽ ഒന്ന്.