മുത്തങ്ങ സമരംനീതിക്കായുള്ള പോരാട്ടവും കാൽ നൂറ്റാണ്ടിന് ശേഷമുള്ള വിധിയും

--- കേരളത്തിലെ ആദിവാസി ജനവിഭാഗങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും നിർണ്ണായകവും രക്തരൂക്ഷിതവുമായ ഒരേടാണ് വയനാട്ടിലെ മുത്തങ്ങ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിൽ നടന്ന ഭൂസമരം. പതിറ്റാണ്ടുകളായി ഭരണകൂടങ്ങൾ നൽകിയ വാഗ്ദാനങ്ങൾ ലംഘിക്കപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന്, സ്വന്തം മണ്ണിൽ അന്യവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട ഒരു ജനത നടത്തിയ അതിജീവനത്തിന്റെ പോരാട്ടമായിരുന്നു അത്. 2003-ൽ നടന്ന ഈ സംഭവത്തിന് കാൽ നൂറ്റാണ്ടിന് ശേഷം ഒടുവിൽ ഒരു കോടതി വിധി കൂടി വന്നിരിക്കുകയാണ്. ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലം കേരളത്തിലെ ആദിവാസികൾ അനുഭവിച്ചുപോന്ന ഭൂമി നഷ്ടപ്പെടലും, അതിനെത്തുടർന്നുണ്ടായ കടുത്ത പട്ടിണിയുമാണ് മുത്തങ്ങ സമരത്തിലേക്ക് നയിച്ചത്. സ്വന്തം പരമ്പരാഗത ഭൂമിയിൽ നിന്ന് കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെട്ട അവർ, 1975-ലെ കേരള പട്ടികവർഗ്ഗ നിയമം പാസാക്കിയിട്ടും നീതി ലഭിക്കാത്തവരായിരുന്നു. ഒടുവിൽ 2001-ൽ സി.കെ. ജാനുവിന്റെയും എം. ഗീതാനന്ദന്റെയും നേതൃത്വത്തിൽ രൂപീകരിച്ച ആദിവാസി ഗോത്ര മഹാസഭയുടെ കീഴിൽ അവർ ഒത്തുചേർന്നു. തിരുവനന്തപുരത്ത് നടത്തിയ 48 ദിവസം നീണ്ട 'കുടിൽകെട്ടി സമരം' സർക്കാരുമായി കരാറിലെത്തിയെങ്കിലും, ആ വാഗ്ദാനങ്ങൾ പാലിക്കപ്പെടാത്തതാണ് 2003 ജനുവരി 4-ന് ആയിരത്തിലധികം ആദിവാസി കുടുംബങ്ങൾ മുത്തങ്ങ വനത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കാരണമായത്. സംഘർഷവും പോലീസ് അതിക്രമവും ആദ്യ ഘട്ടത്തിൽ സമാധാനപരമായിരുന്ന സമരം, 2003 ഫെബ്രുവരി 17-ഓടെ അക്രമത്തിലേക്ക് വഴിമാറി. വനത്തിനുള്ളിൽ നടന്ന തീപിടുത്തത്തിന് പിന്നാലെ, പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരെ ബന്ദികളാക്കിയെന്നാരോപിച്ച് ഫെബ്രുവരി 19-ന് പോലീസ് വിപുലമായ 'ഓപ്പറേഷൻ ഇവിക്ഷൻ' ആരംഭിച്ചു. കണ്ണീർവാതകവും റബ്ബർ ബുള്ളറ്റുകളും പ്രയോഗിച്ചുള്ള പോലീസ് നടപടിയിൽ ജോഗി എന്ന ആദിവാസി യുവാവ് കൊല്ലപ്പെടുകയും, പോലീസ് കോൺസ്റ്റബിൾ കെ.വി. വിനോദ് കൊല്ലപ്പെടുകയും ചെയ്തു. സർക്കാർ കണക്കുകൾക്കപ്പുറം നിരവധി ആദിവാസികൾ കൊല്ലപ്പെട്ടെന്നും അവരുടെ മൃതദേഹങ്ങൾ മറവുചെയ്തെന്നുമുള്ള ആരോപണങ്ങൾ ഇന്നും ഒരു തീരാനോവായി നിലനിൽക്കുന്നു. 2026-ലെ കോടതി വിധി: ഒരു പുതിയ ഘട്ടം മുത്തങ്ങ സംഭവത്തിൽ നടന്ന പോലീസ് കോൺസ്റ്റബിൾ കെ.വി. വിനോദിന്റെ കൊലപാതകക്കേസിൽ 2026 ജൂലൈ 31-ന് വയനാട് പ്രിൻസിപ്പൽ സെഷൻസ് കോടതി നിർണ്ണായകമായ വിധി പ്രസ്താവിച്ചു. സി.കെ. ജാനുവും എം. ഗീതാനന്ദനും ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രതികളെ കുറ്റവിമുക്തരാക്കിക്കൊണ്ടാണ് കോടതി വിധി വന്നിരിക്കുന്നത്. ഗൂഢാലോചന കുറ്റവും വനഭൂമി അതിക്രമിച്ചു കയറിയെന്ന കുറ്റവും തെളിയിക്കാൻ പ്രോസിക്യൂഷന് സാധിച്ചില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനെത്തുടർന്നാണ് കോടതി ഇവരെ വെറുതെവിട്ടത്. അതേസമയം, അബ്ദുൾ സലാം എന്ന പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനെ വധിക്കാൻ ശ്രമിച്ചെന്ന മറ്റൊരു കേസിൽ എം. ഗീതാനന്ദൻ ഉൾപ്പെടെ നാല് പേർ കുറ്റക്കാരാണെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. സമരത്തിന്റെ അവശേഷിപ്പുകൾ സമരത്തിന് ശേഷം രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടുകൾ പിന്നിടുമ്പോൾ, പലതും മാറിയിട്ടുണ്ട്. 2014-ലെ 'നിൽപ്പ് സമരം' വഴി ലഭിച്ച വാഗ്ദാനങ്ങളും, 2023-ൽ എൽ.ഡി.എഫ് സർക്കാർ നൽകിയ പട്ടയ വിതരണവും പുനരധിവാസത്തിന്റെ ഭാഗമായി നടന്നു. എങ്കിലും, ആദിവാസി ഗോത്ര മഹാസഭ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത് പോലെ, ഭൂരിഭാഗം കുടുംബങ്ങൾക്കും ലഭിച്ച ഭൂമി കൃഷിയോഗ്യമല്ലാത്തതും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതുമാണ്. മുത്തങ്ങ സമരം വെറുമൊരു വനഭൂമി കയ്യേറ്റമായിരുന്നില്ല; അതൊരു ജനതയുടെ ആത്മാഭിമാനത്തിനും അവകാശങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള പോരാട്ടമായിരുന്നു. കാൽ നൂറ്റാണ്ടിന് ശേഷമുള്ള ഈ വിധി സമരക്കാരുടെ നിരപരാധിത്വം തെളിയിക്കുന്നുവെങ്കിലും, ആദിവാസികൾക്ക് നൽകിയ ഭരണഘടനാപരമായ വാഗ്ദാനങ്ങളും പൂർണ്ണമായ സ്വയംഭരണ അവകാശങ്ങളും ഇന്നും പൂർണ്ണമായി നടപ്പിലാക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ബാക്കി നിൽക്കുന്നു.